Κομήτης Leonard (C/2021 A1)

Θα είναι ο κομήτης Leonard (C/2021 A1) ένας κομήτης που θα θυμόμαστε για το 2021; Ο κομήτης αυτός ανακαλύφθηκε από τον αστρονόμο G. Leonard στις αρχές του 2021 από το αστεροσκοπείο της Αριζόνας στις ΗΠΑ. Το περιήλιό του, ήτοι το πλησιέστερο στον Ήλιο σημείο της τροχιάς του, αναμένεται στις 3/1/2022, όμως εμείς θα έχουμε την ευκαιρία να τον παρατηρήσουμε μέσα στον Δεκέμβριο. Αν και οι προβλέψεις για το φαινόμενο μέγεθος ενός κομήτη, είναι πάντα παρακινδυνευμένες, ο συγκεκριμένος, με τα μέχρι στιγμής δεδομένα, αναμένεται να είναι ορατός και με γυμνό μάτι (περίπου όπως ο NEOWISE πέρυσι το καλοκαίρι, στην καλύτερη των περιπτώσεων), με φαινόμενο μέγεθος από +3.5 ως και +0.5 (όσο μικρότερο τόσο πιο φωτεινός, με τον NEOWISE, για σύγκριση, να φτάνει στο +0.5 με +1 πέρυσι). Λάβετε υπόψη ωστόσο, ότι η σύγκριση με τον NEOWISE αφορά μόνο το φαινόμενο μέγεθος, ώστε να υπάρχει ένα σημείο αναφοράς. 

 

Το τελικό φαινόμενο μέγεθος εξαρτάται από διάφορους παράγοντες όπως η γωνία ανάμεσα στη Γη, τον κομήτη και τον Ήλιο (γωνία φάσης). Για τον Leonard θα είναι αρκετά μεγάλη (160 μοίρες στις 14/12), κάτι ευνοϊκό για την εμπρόσθια σκέδαση του ηλιακού φωτός από το υλικό του κομήτη προς τον γήινο παρατηρητή. 

 

Επίσης, στις 7-8/12, καθώς η Γη περνά από το επίπεδο της τροχιάς του κομήτη, ενδεχομένως να είναι ορατή και μια αντί-ουρά. Δηλαδή μια ουρά που φαίνεται να εκτείνεται στην αντίθετη πλευρά από εκείνη που βρίσκονται οι "κανονικές" ουρές (η ουρά σκόνης και η ουρά ιόντων δηλαδή, βλέπε αντίστοιχα αυτές τις δυο "κανονικές" ουρές του NEOWISE, με την ιώδη να είναι εκείνη των ιόντων, εδώ: https://flic.kr/p/2josQCq). 

 

Αυτή η "αντί-ουρά" (anti-tail) δημιουργείται από υλικό που έχει εκτοξευτεί από τον κομήτη νωρίτερα και καθυστερεί, έπεται του κομήτη, ευρισκόμενο πάνω στην τροχιά του βεβαίως. Όταν η Γη περάσει από το επίπεδο τροχιάς του κομήτη, τότε αυτή η αντί-ουρά μπορεί να γίνει ευκολότερα ορατή (με κιάλια ή τηλεσκόπιο).

 

Πότε θα μπορούμε να τον δούμε; Στο πρώτο δεκαήμερο του Δεκεμβρίου, λίγη ώρα πριν την ανατολή του Ηλίου, χαμηλά στον ανατολικό ορίζοντα. Όσο πιο κοντά στις 10/12, τόσο πιο χαμηλά και τόσο πλησιέστερα (χρονικά) στην ανατολή του Ηλίου θα τον δείτε. Το φεγγάρι δεν θα αποτελέσει εμπόδιο καθώς η φάση της νέας Σελήνης είναι στις 4/12. Δοκιμάστε όλες εκείνες τις μέρες, αλλά εστιάστε από τις 7/12 και μετά. Ως τότε, εφόσον πάνε όλα καλά, και φυσικά εφόσον το επιτρέψει και ο καιρός, θα είναι σχετικά εύκολο να τον διακρίνετε. Όσο μικρότερη είναι η φωτορύπανση από το σημείο που θα επιλέξετε να τον δείτε, τόσο το καλύτερο. (Πάντως, αν ο Leonard φτάσει σε φωτεινότητα τον NEOWISE, τότε θα είναι, έστω και με δυσκολία, ορατός και μέσα από τις πόλεις. Π.χ. ο NEOWISE μέσα από την Αθήνα, λίγο πριν το ξημέρωμα, στις 12/7/2020: https://flic.kr/p/2jmS4ry)

 

Στη συνέχεια, από τις 14-16/12 και μετά, θα είναι ορατός μετά τη δύση του Ηλίου, χαμηλά στο νοτιοδυτικό ορίζοντα, κοντά στη λαμπρή Αφροδίτη που θα δύει επίσης εκείνη την ώρα. Ωστόσο θα αρχίσει να χάνει πλέον, σταδιακά, μέρα με τη μέρα, σε φωτεινότητα. 

 

Επομένως, από το πρώτο δεκαήμερο του Δεκέμβρη και ως τις 12-13/12, τον ψάχνουμε στον ανατολικό ορίζοντα μισή με 2 ώρες πριν την ανατολή του Ηλίου και μετά τις 14-15/12, τον ψάχνουμε στον νοτιοδυτικό ορίζοντα, χαμηλά, μετά τη δύση του Ηλίου.

 

Παρατηρήσεις και προβλεπόμενη καμπύλη φ.μεγέθους (ανανεώνεται διαρκώς με βάση τις καθημερινές παρατηρήσεις) για τον κομήτη Leonard: http://astro.vanbuitenen.nl/comet/2021A1

 

Περισσότερα, όπως και χάρτες για το πως και πότε να τον βρείτε: https://earthsky.org/.../comet-leonard-might-become.../

 

Ανατολή και δύση Ηλίου για τον Δεκέμβριο 2021: https://www.timeanddate.com/sun/greece/athens?month=12...

 

--------------------------------------------------------------------------------------

 

Προσθήκη φωτογραφιών.

 

Λήψη 9/12/2021 ξημερώματα από Α. Αττική. Tamron 200 mm, cropped, 143x25'', f/3.2, iso 2.5-3.2 k.

 

 

Red Sprites και GhOSTs! Δυο νύχτες με αναρίθμητες καταγραφές!

Πέρα από τις καταιγίδες, για δυο νύχτες (στις 12 και 15/10) εκμεταλλευτήκαμε τις γραμμές λαίλαπας στο Ιόνιο, για να τραβήξουμε sprites. Και στις δυο αυτές νύχτες αθροιστικά καταγράψαμε πάνω από 100 (εκατό) sprite events. Επίσης, 3 άτομα από την ομάδα μας, η Ανδριάνα Μπαλτουμα, ο Αντώνης Λυράς και ο Στέλιος Φουρτουλάκης, πήραν το «βάπτισμα του πυρός» συλλαμβάνοντας τα πρώτα τους sprites, ενώ η Ανδριάνα Μπαλτουμα γίνεται η 1η γυναίκα στη χώρα μας και όχι μόνο, που συλλαμβάνει αυτό το σπάνιο φαινόμενο.

Επίσης για 1^η φορά στη χώρα μας, η ομάδα μας καταγράφει και το πολύ σπάνιο και νέο GhOST (Green emission from Oxygen Sprite Tops) και μάλιστα 2 τέτοια events (από Παναγιώτη Τσούρα και Χρήστο Ντουντουλάκη).

Το GhOST είναι μια πολύ αμυδρή πράσινη αναλαμπή στις κορυφές πολύ έντονων sprites και ανακαλύφθηκε πολύ πρόσφατα (2019) ως φαινόμενο. Δεν μπορώ παρά να είμαι χαρούμενος που καταφέραμε να το συλλάβουμε τόσο γρήγορα και στη χώρα μας, ενώ προσβλέπουμε σε ακόμη καλύτερες και περισσότερες καταγραφές του! Η αμυδρή καταγραφή του, φαίνεται στις κορυφές του κεντρικού και αριστερού κόκκινου πυλώνα (από αυτούς που είναι μαζί σε τριάδα) και μοιάζει με μια αμυδρή πράσινη λάμψη που σβήνει με μια μικρή χρονική καθυστέρηση μετά τα sprites. Το βίντεο επαναλαμβάνεται πολλές φορές, ώστε να μπορέσει το μάτι να δει αυτό το αμυδρό φαινόμενο.

Το GhOST αυτό, έχει συλλάβει ο Παναγιώτης Τσούρας, από το ίδιο sprite event, εδώ: 

Παρακάτω, δίνω φωτογραφίες από τα μεγαλύτερα/καλύτερα (οι συννεφιασμένες είναι από τις 12/10, οι άλλες από 15/10, όπου και οι καταιγιδοπυρήνες ήταν πιο μακριά, οπότε το φαινόμενο καταγράφηκε πιο χαμηλά στον ορίζοντα).

 

Και εδώ ένα σύντομο βίντεο με τα καλύτερα sprites από τις δυο αυτές νύχτες! Να τονίσω ότι απαγορεύεται η αναπαραγωγή του χωρίς άδεια. Επιτρέπεται μόνο ο διαμοιρασμός μέσω του youtube.

Τέλος, εδώ ένα βίντεο με την καταγραφή των παραγόμενων ηλεκτρομαγνητικών κυμάτων από τα sprites, όπως το κατέγραψε ο Παναγιώτης Τσούρας, από τη Λιβαδειά. 

 

 

1)  Τι είναι τα red sprites (το άρθρο αυτό βελτιώνεται διαρκώς): https://antisimvatikos.blogspot.com/2017/04/red-sprite.html

2) Ελληνική ομάδα Red Sprites και TLEs (με ανανεωμένο τον πίνακα και περισσότερες πληροφορίες): https://antisimvatikos.blogspot.com/2019/05/tles-greek-archive-of-tles.html

3) Τι είναι τα GhOSTs: https://youtu.be/15Rdfz1UPJk

Απογευματινά παρήλια

Σήμερα 3/4, με τον ουρανό γεμάτο cirrus, κυρίως από το μεσημέρι και μετά...